Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”
Ngày đăng: 22/06/2017 08:39:03
Lượt xem: 69
Hội thảo “Đổi mới đào tạo nguồn nhân lực Y tế - Thách thức và cơ hội” do Đại học Quốc tế Hồng Bàng (HBU) vừa tổ chức tại TP.HCM

Hội thảo “Đổi mới đào tạo nguồn nhân lực Y tế - Thách thức và cơ hội” do Đại học Quốc tế Hồng Bàng (HBU) vừa tổ chức tại TP.HCM với các tham luận nhiều góc nhìn từ cơ quan quản lý đến các trường đại học và cơ sở y tế đã cho thấy: Nhu cầu đổi mới công tác đào tạo nhân lực y tế theo hướng tiếp cận với phương thức của các nước tiên tiến trên thế giới đang là điều cấp thiết phải thực hiện.

Nâng “chất”, đừng nâng “số”

GS.TS. Lê Quang Cường, Thứ trưởng Bộ Y tế, đã chia sẻ ngay khi Hội thảo khai mạc: “Nghề Y là nghề đặc biệt, phải tuyển dụng, tuyển chọn, đào tạo và đãi ngộ đặc biệt”.

 

Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”

 

GS.TS. Lê Quang Cường, Thứ trưởng Bộ Y tế

 

Thứ trưởng phân tích, hiện có quá nhiều thách thức trong bối cảnh chung đối với đào tạo nhân lực y tế, đó là: nhu cầu  chăm sóc sức khỏe tăng;  đòi hỏi kiến thức của xã hội cao; tuổi thọ tăng; mô hình bệnh tật thay đổi; phát triển công nghệ nhanh; chi trả dịch vụ Y tế tăng nhanh… Đặc thù đào tạo Y tế: thầy cô chịu sự chi phối của Luật Giáo dục trong khi sinh viên vào bệnh viện thì chịu sự chi phối của Luật khám chữa bệnh.

Đặc biệt, Thứ trưởng đã lên tiếng cảnh báo vấn đề đào tạo thực hành trong thời gian qua. Không thể dạy một bác sĩ tốt khi chỉ ở giảng đường đại học. Tất cả các nước phát triển đều có một bộ phận đánh giá năng lực độc lập, đó là: Hội đồng Y khoa độc lập. Điều này hệ thống Y tế Việt Nam chưa có mặc dù đã đề xuất cách đây 5 năm.

“Cơ sở đào tạo có thể tạo ra nhiều sản phẩm nhưng bản chất năng lực đầu ra phải được kiểm soát để đảm bảo tính yêu cầu phục vụ cho hệ thống y tế. “Các bác sĩ trước khi muốn “sờ” vào người bệnh phải qua Hội đồng này đánh giá đủ năng lực. Muốn lái xe ra đường buộc phải thi bằng lái để cấp giấy phép trong khi khám chữa bệnh liên quan trực tiếp đến tính mạng con người lại không đánh giá năng lực là điều rất đáng quan ngại”, Thứ trưởng Bộ Y tế chia sẻ.

Bên cạnh đó, những quy định đào tạo hiện nay chưa mang tính đặc thù, chưa coi trọng năng lực thực sự và đang bị hình thức điều chỉnh với “mong muốn bằng cấp quá lớn” dẫn tới lẫn lộn giữa 2 hệ thống khái niệm: hành nghề (bác sĩ chuyên khoa) - nghiên cứu (thạc sĩ - tiến sĩ). Người có bằng thạc sĩ, tiến sĩ y khoa cũng tham gia khám chữa bệnh. Trong khi các nước năng lực chuyên khoa có giá trị cao hơn, được đãi ngộ tốt hơn thì ở ta, “bác sĩ chay” có thể không “hấp lực” bằng người có nhiều học vị “thạc sĩ, tiến sĩ” đứng đằng trước.

 

Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”

ThS. Nguyễn Minh Lợi, Phó cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và đào tạo

 

Liên quan đến bức tranh hiện thực này, ThS. Nguyễn Minh Lợi, Phó cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và đào tạo - Bộ Y tế, cho rằng vấn đề hiện nay là nâng chất lượng đào tạo nguồn nhân lực y tế chứ không phải số lượng. ThS. Lợi cho biết: “Thống kê từ Bộ Y tế cho thấy cả nước hiện có 196 cơ sở đào tạo nhân lực Y tế. Riêng ngành y đa khoa có 24 trường đào tạo, trong đó có 6 trường ngoài công lập. Tính đến năm 2017, có khoảng 8 BS/1.000 dân, dự báo năm 2020 có khoảng 10 BS/1.000 dân. Như vậy là đáp ứng đủ nhu cầu khám chữa bệnh”.

Riêng hệ điều dưỡng, “nếu việc chuẩn hóa có hiệu lực theo thông tư liên tịch giữa Bộ Y tế và Bộ Nội vụ năm 2015 quy định từ ngày 1/1/2021, khu vực y tế công sẽ không tuyển dụng người có trình độ trung cấp các ngành điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật y và dược thì cả nước sẽ dư 100.000 điều dưỡng bậc trung cấp với quy mô đào tạo như hiện nay”, ThS. Nguyễn Minh Lợi lo lắng.

Đào tạo thế hệ nhân lực: “think globally - act locally”

Dưới góc độ là nơi đào tạo nguồn nhân lực Y tế, PGS.TS Trần Diệp Tuấn - Hiệu trưởng Đại học Y dược TP.HCM thẳng thắn thừa nhận: “Để đào tạo nhân lực Y tế có năng lực đáp ứng được nhu cầu y tế của hệ thống y tế hiện nay, cần có chương trình đào tạo kiểu mới và thầy giáo kiểu mới”.

 

Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”

PGS.TS. Trần Diệp Tuấn, Hiệu trưởng Đại học Y dược TP.HCM

Theo đó, chương trình đào tạo kiểu mới sẽ tạo nên những năng lực cần có của bác sĩ thế kỷ 21 bao gồm cả mặt kỹ thuật và thực hành. Đặc biệt chú trọng “Kỹ năng thúc đẩy sức khỏe”, tức phải đi trước một bước, không đợi thành bệnh nhân mới chữa mà quản lý ngay từ khâu khai thác bệnh sử, lối sống của bệnh nhân… rồi từ đó khuyến cáo, giáo dục, hướng dẫn, điều chỉnh lối sống giúp người dân nâng cao ý thức giữ gìn sức khỏe thế để đừng bị bệnh.

Bên cạnh thái độ và đạo đức nghề Y, bác sĩ tương lai cũng cần có tư duy phản biện, tư duy có tính phê phán, có khả năng quản lý, có khả năng thích ứng sự thay đổi…

 

Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”

Cần tăng cường đào tạo thực hành cho sinh viên ngành Y

 

“Vậy người thầy giáo cũng khác đi, không thể là người thầy ngày xưa. Thầy cũng là tác nhân của sự thay đổi. Có một nghịch lý là chúng ta là những sản phẩm của quá khứ nhưng đào tạo sinh viên cho hiện tại, làm việc trong tương lai - không phải là 6 năm sau mà tương lai là ở cả nửa thế kỷ làm việc phục vụ trong hệ thống y tế nước ta”, PGS.TS Trần Diệp Tuấn nêu rõ.

GS.TS. Trương Đình Kiệt, Phó hiệu trưởng phụ trách khối ngành Sức khỏe của HBU cho thấy kinh nghiệm về việc xây dựng tầm nhìn và kế hoạch hành động là hết sức cần thiết trong đào tạo nhân lực Y tế. Đó là: “Xây dựng chương trình đào tạo dựa trên năng lực (CBC); “Là cầu nối đến chất lượng dịch vụ Chăm sóc sức khỏe; chuyển giao giáo dục để phát triển hệ thống y tế trong thế giới phụ thuộc lẫn nhau; đặc biệt giúp BS tương lai có thể hội nhập từ các chương trình kiểm định quốc tế”.

 

Đào tạo thế hệ nhân lực y tế “hướng ra biển lớn”

 

Trên tinh thần phát triển theo hướng hiện đại hóa, hội nhập và nâng cao chất lượng, hướng đào tạo thế hệ nhân lực Y tế nên “think globally - act locally”, với tinh thần hướng ra thế giới nhưng hành động phù hợp với điều kiện và nhu cầu của quốc gia”, GS.TS. Trương Đình Kiệt nhấn mạnh.

 

Tại hội thảo, ThS.Nguyễn Minh Lợi cho hay khung cơ cấu giáo dục quốc dân quy định đào tạo ĐH từ 3 - 5 năm. Hiện nay hai ngành là Y và Dược có thời gian đào tạo vượt khung này, lương chỉ tương đương với người học cử nhân 4 năm là vô lý, đòi hỏi phải sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật liên quan. Và đề xuất mô hình đào tạo bác sĩ theo yêu cầu mới. 
Theo đó, mô hình đào tạo mới tách thành hai giai đoạn: học 4 năm cấp bằng cử nhân y khoa, học thêm 2 năm (tại trường và bệnh viện) cấp bằng bác sĩ y khoa, tương đương trình độ thạc sĩ (hưởng lương tương đương thạc sĩ), nhưng chưa được hành nghề. Người có bằng bác sĩ y khoa phải có một năm thực tập hành nghề tại bệnh viện và thi chứng chỉ hành nghề, nếu đạt mới được khám chữa bệnh và có thể tiếp tục học chuyên khoa. 
Bộ Y tế cũng sẽ đưa ra hai hệ thống năng lực: nghiên cứu và chuyên khoa. Người có bằng thạc sĩ, tiến sĩ chỉ nghiên cứu, giảng dạy, chứ không tham gia khám chữa bệnh. Theo quy định mới, Bộ Y tế cũng sẽ xây dựng chuẩn năng lực nghề nghiệp cho nhóm ngành sức khỏe.

 

Bài: TRÂM QUYÊN - Ảnh: BÔNG MAI

Rất hân hạnh được nghe ý kiến đóng góp của bạn về sản phẩm này.
Thông báo

Vui lòng nhập thông tin trước khi bình luận

  • Email:
  • Họ tên:
Thông báo

Bạn chưa nhập nội dung

Bài viết khác